Borelioza (chroniczna, przewlekła, z Lyme)

Najczęściej leczona jest jej chroniczna postać zwana boreliozą z Lyme (ang. lyme disease), w przypadku tej choroby terapia antybiotykowa rzadko przynosi efekt całkowitego wyleczenia. Przyczyn jest wiele, bakterie boreliozy (np. borrelia burgdorferi albo tez borrelia afzelii) są odporne na wiele antybiotyków, potrafią bardzo szybko w niekorzystnych warunkach zmieniać swoja formę spiralna w np. przetrwalnikowe cysty, i w związku z tym są odporne na działanie antybiotyku, który działa tylko na formę krętka bakterii. Co najważniejsze jednak, po wielu latach infekcji organizmu wiele bakterii znajduje się w miejscach ciała trudno dostępnych przez antybiotyki: w ścięgnach, tkankach, organach, mózgu. Dla przykładu jeden z antybiotyków mających największa przenikalność poprzez barierę krew-mózg to minocyklina, niestety jej przenikalność sięga tylko 40%, i tego powodu wciaż jest mało efektywna przy próbie przeniknięcia do płynu mózgowo-rdzeniowego.

Hiperbaria tlenowa pozwala zwiększyć działanie tych antybiotyków.  Są one w warunkach podwyższonego ciśnienia, dokładnie tak samo jak tlen, dostarczane do komórek w osoczu krwi, i to do wielu wcześniej niedostępnych obszarów ciała.

Tlen wrogiem borrelii

Innym bardzo ważnym aspektem terapii jest bakteriobójcze działanie samego tlenu: zabija borrelie. Często jest to wyraźnie widoczne na początku hiperbarycznej terapii tlenowej i odzwierciedla się czasowym pogorszeniem samopoczucia pacjenta. Takie pogorszenie zwane jest reakcją Jarischa-Herxheimera i związane jest z uwalnianiem przez zabite bakterie neurotoksyn.

Chroniczna borelioza jest trudna do zdiagnozowania, gdyż podczas tak długo trwającej infekcji nie można określić jej aktywności na podstawie obecności lub braku typowych przeciwciał. Według standardów amerykańskiego towarzystwa ILADS najważniejszymi wskaźnikami do potwierdzenia aktywnej infekcji w późnej boreliozie jest badanie laboratoryjne LTT (limfocytowa odpowiedź immunologiczna na antygeny borrelii) i poziomu limfocytów CD 57.

Bardzo ciężko oszacować jest procentową liczbę pacjentów, ale z praktyki niemieckich gabinetów hiperbarycznej terapii tlenowej wynika, że około 80% zauważa korzystne zmiany w stanie zdrowia: od lekkich do nawet bardzo znaczących. Warte podkreślenia jest przy tym, że znaczna część zauważa poprawę dopiero po okresie paru tygodni po zakończeniu terapii. 

Pierwsze doświadczenia na polu leczenia boreliozy podczas hiperbarycznych terapii tlenowych przeprowadzane były już w 1998 roku, kiedy to prof. W.P. Fife i D.M. Freeman leczyli za pomocą takiej terapii ponad 90 pacjentów z boreliozą z Lyme. Dużą poprawę zanotowano aż u 85 z nich (Fife, William P; Freeman, DM (1998). „Treatment of Lyme disease with hyperbaric oxygen therapy”).

Hiperbaryczna terapia tlenowa stanowi alternatywę dla wielu pacjentów, którzy cierpiąc na przewlekłą postać boreliozy, nie osiągnęli wyraźnej poprawy podczas leczenia antybiotykami. Sama terapia tlenowa, przeprowadzona w odpowiednich warunkach i z zachowaniem  standardów i procedur medycznych, nie powoduje żadnych skutków ubocznych, jakie potrafią często być następstwem długotrwałej terapii antybiotykowej. Terapia w komorze hiperbarycznej jest obok antybiotykoterapii zabiegiem przynoszącym bardzo dobre efekty w leczeniu przewlekłej boreliozy z powikłaniami, działającym również na choroby towarzyszące.

Przypadek pacjenta – p. Bogusław z dwuletnią Lyme Arthritis -> więcej

Borelioza chroniczna -> więcej